Iridium Netwerk bestaat 20 jaar: van pionierswerk tot toonaangevend netwerk voor radiotherapie

Iridium Netwerk brengt vandaag 7 ziekenhuizen samen: AZ Klina, AZ Monica, AZ Rivierenland, AZ Voorkempen, UZA, Vitaz en ZAS. Met 4 bestralingssites, meer dan 6.500 behandelingen per jaar en zo'n 140 medewerkers biedt het netwerk hooggespecialiseerde radiotherapie aan patiënten uit de regio Antwerpen, Waasland en Voorkempen.

Samenwerken over ziekenhuisgrenzen heen

Twintig jaar geleden was Iridium Netwerk een pionier in samenwerking rond radiotherapie. Het uitgangspunt: niet elk ziekenhuis hoeft elke mogelijke behandeling of technologie zelf aan te bieden. Door expertise en infrastructuur te delen, kunnen ziekenhuizen zich verder specialiseren en tegelijk samenwerken rond de zorg voor hun patiënten.

"Ik vind het knap dat de ziekenhuizen in Bornem, Sint-Niklaas en Antwerpen zo goed samenwerken. Elke arts die ik zie, weet evenveel over mijn ziekte."

Michel, 80 jaar, sinds 2017 in behandeling voor prostaatkanker

Die samenwerking is vandaag belangrijker dan ooit. Radiotherapie vraagt hooggespecialiseerde expertise en geavanceerde technologie. Binnen Iridium Netwerk worden kennis en ervaring daarom gebundeld. Waar het kan, krijgt een patiënt zijn behandeling dicht bij huis. Waar nodig, wordt gespecialiseerde zorg gecentraliseerd.

Zo groeide Iridium Netwerk in 20 jaar van pionierswerk uit tot een sterk netwerk voor radiotherapie.

Betere beelden maken preciezere behandelingen mogelijk

Niet alleen het netwerk veranderde. Ook radiotherapie zelf maakte in 20 jaar een grote sprong vooruit.

Een van de belangrijkste ontwikkelingen is de betere beeldvorming. Artsen kunnen vandaag veel kleinere letsels zien dan vroeger. Bij prostaatkanker kunnen ze met een PSMA PET-CT-scan bijvoorbeeld uitzaaiingen van slechts enkele millimeters opsporen.

Die betere beelden maken ook een veel gerichtere behandeling mogelijk. Dankzij nieuwe bestralingstechnieken kunnen artsen de straling nauwkeuriger richten op het gebied dat behandeld moet worden. Zo krijgt het omliggende gezonde weefsel zo weinig mogelijk straling.

“Met stereotactische bestraling kunnen we de uitzaaiingen heel precies aanpakken. Daardoor kunnen we per sessie een veel hogere dosis geven en zijn er maar enkele sessies nodig. Dankzij die precisie kan iemand meerdere keren bestraald worden zonder veel bijwerkingen. Samen met andere behandelingen is prostaatkanker zo voor veel mannen een chronische ziekte geworden, waarmee ze nog jaren actief kunnen leven."

Prof. dr. Piet Dirix, medisch diensthoofd radiotherapie Iridium Netwerk

Van weken behandelen naar enkele sessies

Meer precisie betekent voor sommige patiënten ook dat ze minder vaak naar het ziekenhuis moeten komen.

Bij prostaatkanker evolueerden bepaalde behandeltrajecten van 35 dagelijkse bestralingen gedurende 7 weken, naar 20 in 4 weken en vervolgens naar 5 behandelingen in ongeveer anderhalve week. Bij borstkanker evolueerden bepaalde behandelingen van 25 dagelijkse bestralingen gedurende 5 weken, naar 15 in 3 weken en vervolgens naar 5 in 1 week.

Artificiële intelligentie helpt radiotherapie verder op maat maken

De volgende stap is al volop bezig. Iridium Netwerk zet verder in op adaptieve radiotherapie. Daarbij kan het bestralingsplan worden aangepast aan de anatomie van de patiënt op het moment van de behandeling.

Dat is belangrijk omdat je lichaam niet elke dag exact hetzelfde is. Organen kunnen bewegen, uitzetten of krimpen. Ook het gewicht van een patiënt kan in de loop van een behandeling veranderen. Artificiële intelligentie helpt om een bestralingsplan sneller aan zulke veranderingen aan te passen. Daardoor kan de bestraling nog nauwkeuriger worden afgestemd en kan gezond weefsel beter worden gespaard.

De ontwikkeling stopt daar niet. Iridium Netwerk wil adaptieve radiotherapie uitbreiden naar meer soorten kanker. Ook kortere behandeltrajecten en het behandelen van meerdere letsels tegelijk behoren tot de verdere ontwikkelingen. Daarnaast zet Iridium Netwerk sterk in op onderzoek. Het netwerk voert eigen klinische studies uit en publiceert jaarlijks tientallen wetenschappelijke artikels.

Samenwerking als basis voor de zorg van morgen

Na 20 jaar blijft samenwerking de kracht van Iridium Netwerk. Door expertise over ziekenhuizen heen te bundelen, kunnen patiënten waar mogelijk dicht bij huis worden opgevolgd en behandeld, en voor gespecialiseerde zorg terecht in het centrum waar de nodige expertise en technologie aanwezig zijn.

Tegelijk blijft Iridium Netwerk investeren in nieuwe kennis en technologie om radiotherapie verder te verbeteren.

“De grootste verwezenlijking van Iridium is dat we twintig jaar lang over de grenzen van ziekenhuizen heen zijn blijven samenwerken, met één gemeenschappelijk doel: elke patiënt de best mogelijke radiotherapie bieden.”

Dr. Philippe Huget, medisch coördinator Iridium Netwerk

Wat 20 jaar geleden begon als pionierswerk, is vandaag een netwerk met een duidelijke ambitie: samen de radiotherapie van morgen vormgeven en elke patiënt de best mogelijke zorg bieden, op de juiste plaats.